Turkse Mode

Van de beruchte ‘krachtwijk’ van weleer naar de hippe hotspot van Arnhem vandaag de dag. Maar terwijl de koffiebarretjes en modeateliers de straat sieren, rijst de vraag: wat merken de oorspronkelijke bewoners hier eigenlijk van? In een boeiend onderzoek naar de lokale Turkse gemeenschap komt een eerlijk beeld naar voren van een wijk in transitie.

Veiligheid en verhuizing

Voor veel Turkse bewoners is het effect van de vernieuwing dubbel. Aan de ene kant is er grote opluchting: de tijd van drugsoverlast, criminaliteit en een onveilig straatbeeld ligt grotendeels achter ons. De wijk is schoner, netter en de komst van het multifunctionele centrum wordt als een echte aanwinst gezien.

Toch zien we ook een verschuiving in de gemeenschap zelf. Er is een duidelijke tweedeling: waar de oudere generatie vaak nog geclusterd in specifieke straten woont en elkaar opzoekt in de moskee of koffiehuizen, zijn de jongere generaties volledig ingeburgerd. Opvallend is dat juist deze jongeren de wijk steeds vaker verruilen voor nieuwbouw in bijvoorbeeld Presikhaaf. Hoewel dit niet direct door de gentrificatie komt, zorgt de verandering van sociale huur naar koopwoningen er wel voor dat de Turkse gemeenschap in de toekomst waarschijnlijk verder zal slinken.

Gescheiden werelden

Hét paradepaartje van de vernieuwing is natuurlijk het Modekwartier, maar het sentiment daarover is onder Turkse Klarendallers op zijn zachtst gezegd kritisch. Voor veel bewoners voelt het project als iets dat ‘niet voor hen’ is. De exclusieve winkeltjes met hoge prijzen sluiten niet aan bij de behoeften van de gewone man in de wijk.

Bovendien zorgt de aard van deze winkeltjes voor een ander ritme in de straat; door de beperkte openingstijden oogt het soms erg rustig, wat de levendigheid van de traditionele buurtwinkels niet altijd ten goede komt. Er wordt door bewoners zelfs gesproken over een groeiende economische ongelijkheid: een ‘arm-rijk verhouding’ waarbij de nieuwe modegroep en de oorspronkelijke bewoners in twee gescheiden werelden leven.

Een ziel

Het algemene sentiment over Klarendal is een mix van trots en weemoed. Men is blij dat de wijk weer een positief imago heeft, maar het verlies van de oude ‘volksbuurt-sfeer’ doet pijn. De socialiteit van vroeger, waarbij iedereen elkaar en de lokale winkeliers kende, lijkt langzaam te verdwijnen.

Er is ook kritiek op de manier waarop de wijk wordt aangepakt. Veel bewoners hebben het gevoel dat de investeringen zich beperken tot de ‘zichtbare’ straten waar de modieuze bezoekers komen, terwijl de omliggende woonstraten worden vergeten. Dit zorgt soms voor een gevoel van uitsluiting: alsof de wijk wordt opgeknapt voor de nieuwe bewoners, en niet voor de mensen die er al decennia wonen.

Klarendal is op weg om een ‘tweede centrum’ van Arnhem te worden. De uitdaging voor de toekomst is om te zorgen dat het een plek blijft waar ook de Turkse gemeenschap en de oorspronkelijke Klarendallers zich thuis blijven voelen.